Woyzeck: In de TBS

Theater Utrecht, Van der Hoeven Kliniek

Kun je een ander mens worden? Een onderzoek met tbs-patiënten, medewerkers en professionele acteurs.

In Woyzeck: In de TBS onderzoeken professionele acteurs, tbs-patiënten en -medewerkers samen het wereldberoemde, onafgemaakte stuk van Georg Büchner. Een soldaat die langzaam zijn grip op de werkelijkheid verliest. Een affaire. Een mes. Een moord. Woyzeck is één van de eerste teksten in de wereldliteratuur die de ontoerekeningsvatbare misdaad verbeeldt en laat zien dat een dader niet alleen schuldig, maar ook slachtoffer kan zijn.

Büchner liet 27 losse scènes na die in elke volgorde gespeeld kunnen worden. In Woyzeck: In de TBS, van regisseur Casper Vandeputte, wordt het verhaal live gemaakt en kan het elke avond anders aflopen. Op het toneel spelen een groep medewerkers van de Van der Hoeven Kliniek en tbs-patiënten mee. Acteurs Vincent van der Valk en Marieke Giebels bewegen zich tussen hen, sturen, spelen en onderbreken.

Wat gebeurt er in het hoofd van iemand die zijn grip op het leven verliest en steeds gewelddadiger wordt, en wat doet dat met omstanders en geliefden? Als een dader ook slachtoffer blijkt te zijn, hoe ver zijn wij dan zelf werkelijk verwijderd van geweld? En waarom blijven we kijken, wat fascineert ons?

In Woyzeck: In de TBS zoeken we het randje van de waanzin op, de stap naar geweld. Elke avond draait het uiteindelijk om één vraag, die voor elke acteur, elke tbs-patiënt en elke bezoeker van belang is: kun je een ander mens worden?

Over Casper Vandeputte
Casper Vandeputte (1985) is schrijver en regisseur en een van de makers van Theater Utrecht. Hij studeerde in 2008 af aan de regieopleiding van de Toneelacademie Maastricht en ontwikkelde zich sindsdien tot een toonaangevende stem binnen het Nederlandse theaterlandschap.

Casper maakt levendige en maatschappelijk geëngageerde voorstellingen waarin hij steeds op zoek is naar vurige emotie, humor en ontroering. Met zijn transparante speelstijl en open blik weet hij grote en vaak moeilijke thema’s zoals identiteit, liefde, trauma, erfelijkheid en macht op een toegankelijke en menselijke manier bespreekbaar te maken. Zijn werk beweegt zich moeiteloos tussen uiteenlopende contexten en doelgroepen. Zo werkt hij net zo vanzelfsprekend aan een voorstelling over Woyzeck: in de TBS met de Van der Hoeven Kliniek, als aan projecten met de jonge, meerstemmige generatie performers van DOX, het Utrechtse huis voor jonge performers uit diverse subculturen. Die brede praktijk maakt zijn werk zowel sociaal verankerd als artistiek scherp.

Casper combineert regie, tekst en dramaturgie en maakt voorstellingen voor jeugd en volwassenen. Hij werkte eerder met onder meer Het Nationale Theater, Toneelschuur Producties, Theater Oostpool en DOX. Zijn voorstellingen worden regelmatig geselecteerd voor festivals, lovend besproken door de pers en bekroond met belangrijke theaterprijzen.

Met zijn werk zoekt Casper steeds naar wat mensen met elkaar verbindt, juist op de momenten waarop het schuurt. Daarmee heeft hij zich ontwikkeld tot een maker die zowel artistiek als maatschappelijk een duidelijke en herkenbare signatuur heeft.